In dit fotokader past helaas slechts een deel van dit fraaie orgel. (Foto: pr)
In dit fotokader past helaas slechts een deel van dit fraaie orgel. (Foto: pr) (Foto: )

Ambachtse vertellingen: Het orgel van de Dorpskerk

Hendrik-Ido-Ambacht - Deze foto van het interieur van de Dorpskerk is van voor de Tweede Wereldoorlog, en is gemaakt kort nadat de vooroorlogse restauratie van het kerkgebouw was voltooid. Bij de restauratie in 1982 is dit deel van het interieur ingrijpend veranderd. We zien hier het koor van de kerk, waar in de voor-reformatorische periode het altaar heeft gestaan.

Door: Arie Verhoeven, Historisch Genootschap H.I.Ambacht

Ik wil deze foto gebruiken om u dit keer iets te vertellen over het orgel. Het is een oud instrument, een orgel met een geschiedenis. Het instrument is in 1696 (dus bijna 325 jaar geleden) door de Amsterdamse orgelbouwer Jan Duyschot gebouwd. Het wordt daarom een Duyschotorgel genoemd, een zeldzaam instrument, onder andere omdat er van deze orgelbouwer nog maar enkele orgels zijn bewaard gebleven. Maar ook vanwege de heldere klankkleur, waardoor het zich heel goed leent voor bepaalde soort (barokke) muziek. Het valt dan ook onder Rijksmonumentenzorg maar heeft niet altijd in dit kerkgebouw gestaan.

Delft

Toen het gebouwd werd kreeg het een plaats in de kapel van het voormalige St. Agathaklooster in Delft. Voor ons is dat gebouw beter bekend als het Prinsenhof, waar Prins Willem van Oranje in 1584 werd vermoord. Tot 1868 is het daar in gebruik geweest voor de Waalse gemeente. In 1900 zocht de Ambachtse Hervormde gemeente een ander orgel omdat het vorige instrument versleten was. Zo kwam men in het bezit van dit Delftse instrument.

Restauratie

Het kreeg in de Dorpskerk een plaats op een orgelgalerij, zoals op bijgaande foto is te zien. De orgelkas(t) heeft hier een donkere kleur. Later is de ombouw wit geschilderd. Bij de restauratie van de kerk in 1982 kon ook het orgel, dankzij grote steun van de overheid en de leden van de kerkelijke gemeente, worden gerestaureerd en teruggebracht in de oorspronkelijke uitvoering zoals deze door Jan Duyschot was gebouwd.

De bekende orgelbouwers de Gebr. Van Vulpen hebben de orgelrestauratie uitgevoerd. Daarbij is de onderbouw met speeltafel weer in dezelfde vorm teruggebracht. Men kon die achterhalen aan de hand van een oud tegeltablau uit de bouwtijd van het orgel. Aan de hand van een historisch kleurenonderzoek kon men ook de vroegere kleuren achterhalen. Ook ontdekte men dat het orgel oorspronkelijk een drietal stemmen (registers) had die niet meer in gebruik waren.

Na de restauratie heeft de Stichting Duyschot Concerten het initiatief genomen om jaarlijks een aantal concerten te geven waarbij het orgel meestal een belangrijke plaats heeft. Bij de restauratie van 1982 werd ook de monumentale 18e eeuwse herenbank verplaatst vanuit het koor naar de noordelijke zijbeuk.

Reageren

Wilt u reageren? Bel 06-22130438 of stuur een e-mail naar:
hiaverhoeven@kliksafe.nl

Shopbox

Meer berichten